Dat zijn ze dan

Zoals hier dinsdag aangekondigd, zijn de Ig-Nobelprijzen in de nacht van donderdag op vrijdag, in het Sanders Theater van de Harvard University te Boston USA, geproclameerd.
En dit zijn de winnaars:

1. Voor fysiologie
   Onderwerp:
   Er is geen bewijs dat geeuwen ook bij de kolenbrandersschildpad aanstekelijk werkt.
   Laureaten: Anna Wilkinson, Natalie Sebanz, Isabella Mandl en Ludwig Huber.
2. Voor scheikunde
   Onderwerp:
   Het bepalen van de ideale dichtheid van wasabi-damp om slapende mensen te kunnen wekken in geval van brand of andere nood. Met als praktische toepassing: de uitvinding van het wasabi-alarmsysteem.
   Ter informatie: wasabi is een zeer scherp ruikende specerij uit de Japanse keuken. Wasabi lijkt een beetje op mierikswortel maar is veel sterker.
   Laureaten:
   Makoto Imai, Naoki Urushihata, Hideki Tanemura, Yukinobu Tajima, Hideaki Goto, Koichiro Mizoguchi en Junichi Murakami
3. Voor geneeskunde
   Onderwerp:
   Bewijs dat mensen in sommige gevallen betere, maar in andere gevallen slechtere beslissingen nemen, als ze dringend moeten wateren.
   Laureaten:
   Mirjam Tuk,  Debra Trampe, Luk Warlop (waarempel een BELG!), Matthew Lewis, Peter Snyder, Robert Feldman, Robert Pietrzak, David Darby en Paul Maruff
4. Voor psychologie
   Onderwerp:
   Waarom mensen in het dagelijks leven zo dikwijls zuchten
   Laureaat:
   Karl Halvor Teigen
5. Voor literatuur
   Onderwerp:
   De theorie van het gestructureerd uitstelgedrag die zegt: “als je een hoog rendement wil halen, moet je altijd aan iets belangrijks werken om te vermijden dat je iets moet doen dat nog belangrijker is”
   Laureaat:
   John Perry
6. Voor biologie
   Onderwerp:
   De ontdekking dat prachtkevers zich bij het paren soms vergissen en het doen met korthalzige bierflesjes
   Laureaten:
   Darryl Gwynne en David Rentz
7. Voor fysica
   Onderwerp:
   Waarom discuswerpers duizelig worden bij het werpen en hamerslingeraars niet
   Laureaten:
   Philippe Perrin, Cyril Perrot, Dominique Deviterne, Bruno Ragaru en Herman Kingma
8. Voor wiskunde
   Laureaten:
   De voorspellers van het einde van de wereld omdat ze ons zo leerden dat we erg voorzichtig moeten zijn als we wiskundige voorspellingen en berekeningen maken.
   Dit zijn, met tussen haakjes het moment waarop ze de wereld volgens hun berekeningen zagen eindigen:
   Dorothy Martin (1954), Pat Robertson (1982), Elizabeth Clare Prophet (1990), Lee Jang Rim (1992), Credonia Mwerinde (1999) en Harold Camping ( 6 september 1994 én 21 oktober 2011)
9. Voor de vrede
   Onderwerp:
   Bewijs dat het probleem van slecht geparkeerde luxewagens kan opgelost worden door er met tanks over te rijden.
   Laureaat:
   Arturas Zuokas, burgemeester van Vilnius
10. Voor publieke veiligheid Onderwerp:
    Onderzoek naar de aandachtsvereisten bij het autorijden door het zicht van de chauffeur regelmatig te belemmeren met een klep die voor zijn ogen valt.
    Laureaat:
    John Senders

Toch wel een paar zeer rare onderwerpen!
Wie de video van ceremonie wil bekijken, kan dat op dit YouTube-adres.
Maar het gaat dan om de reportage van de hele plechtigheid en ondanks de ludieke sfeer is dit toch wel een langdurige (en soms langdradige) bedoening.
Daarom kan je beter terecht op Streamliner, waar je zelf in een menu links op het scherm kan aanklikken wat je wil zien:

Daarmee zijn de on-nobele prijzen voor 2011 weer bij de juiste personen terecht gekomen (dat veronderstellen we toch).
Vanaf maandag volgen de serieuze Nobel-medailles.
Morgen meer informatie hierover en een embedding, zodat je live de aankondigingen van de winnaars kan meemaken.

De Nobelprijstijd komt er weer aan

Eind september begin oktober worden de Nobelprijzen weer uitgedeeld.
Gezien mijn verleden is dit voor mij ieder jaar weer iets waar ik met enige spanning naar uitkijk.
Ik ben echt benieuwd wie de winnaars zullen worden, zeker in de positief-wetenschappelijke domeinen.

En wie mijn blogje een beetje volgt weet dat de minder ernstige Ig-Nobelprijzen eerst aan bod komen.
Ter herinnering: Ig komt van ignoble, "niet nobel" dus.
Overmorgen al, donderdag 29 september, worden de prijzen die ons eerst doen (glim)lachen en ons daarna doen nadenken, in Boston USA wereldkundig gemaakt.
En dit jaar is de bekendmaking live op YouTube te volgen. Maar dan moet je er wel heel veel voor over hebben. Want 29 september 7.30 pm in Boston is vrijdag 30 september om half twee ‘s nachts bij ons…
Dat zal voor de meesten wel iets te veel gevraagd zijn vermoed ik.
Je kan in elk geval ‘s anderendaags op de site van de organisatoren, Impropable Research, gaan kijken welke merkwaardige onderwerpen dit jaar bekroond zijn.

Om even de sfeer waarin dat Ig-feest verloopt te schetsen, toon ik hieronder een fragment uit de proclamaties van vorige jaren.
De organisatoren gebruiken ieder jaar een klein meisje, Miss Sweetie Poo, dat de laureaten die hun prijs komen toelichten tot de orde roept als hun uitleg te lang begint te duren. Met een duidelijk “Please stop, I’am bored” – “Stop alstublieft, je verveelt mij”, stuurt ze de geleerde heren zonder pardon naar huis.
Probeer je zoiets maar eens voor te stellen bij de o zo stijve ceremonie van het Zweedse Nobelprijscommité…

De Nobelprijzen 2010 komen er aan. De Ig-prijzen zijn er al!

Het is weer “prijskensweek”.
Het jaarlijks moment waarop topwetenschappers beloond en geëerd worden voor hun vondsten en hun werk in de voorbije (soms tientallen) jaren is er weer.
Dit is het aankondigingsschema voor de Nobelprijzen 2010:

• maandag 4 oktober 10.30u. (= GMT + 1): geneeskunde en fysiologie
• dinsdag 5 oktober 10.45u.: fysica
• woensdag 6 oktober 10.45u.: scheikunde
• donderdag 7 oktober 12.00u.: literatuur
• vrijdag 8 oktober 10.00u.: vrede
• maandag 11 oktober 12.00u.: economie

En het Nobelcomité gaat met zijn tijd mee: de aankondigingen zijn live te volgen via een webcast.
Voor de geïnteresseerden die het allemaal heet van de naald willen horen en zien: kom hier vanaf maandagvoormiddag maar kijken, want ik embed de Nobelprijs-webcast:

Ik kom in de komende weken nog wel even terug op de nieuwe prijswinnaars in de positieve wetenschappen.

Maar!
Intussen zijn de alternatieve Ig-Nobelprijzen 2010 op 30 september al uitgereikt. Schitterend werk, zoals ieder jaar. Oordeel zelf maar:

• voor ingenieurswetenschappen: aan wetenschappers van de Londense zoölogische faculteit, voor hun methode om snot van een walvis op te vangen met behulp van een op afstand gestuurd helikoptertje.
  Je kan ze hier aan het werk zien.
• voor geneeskunde: aan Simon Rietveld en medewerkers van de Universiteit van Amsterdam, voor hun vondst dat astma kan bestreden worden met een ritje op de 8-baan.
  Op naar Walibi!
• voor fysica: aan Lianne Parkin en medewerkers van de Universiteit van Otago in Nieuw-Zeeland, voor hun wetenschappelijk bewijs dat mensen minder snel vallen op gladde wegen als ze sokken over hun schoenen trekken.
  En dat wist mijn moederke ook al!
• voor de vrede: aan Richard Stephens en medewerkers van de Keele University in Engeland, voor hun bewijs dat vloeken pijn vermindert.
  Die Nobelprijs had ik verdomme ook kunnen krijgen. Te laat non-deju!
• voor publiek gezondheid: aan Manuel Barbeito en medewerkers van het Industrial Health and Safety Office in Maryland USA, voor hun bewijs dat baardige microbiologen, via hun kin- en kaakbegroeiing, bacteriën overbrengen op mensen uit hun omgeving.
  Scheer ze terstond af die baarden!
• voor economie: aan de curatoren en directeurs van de failliete Lehman Brothers Bank en aanverwanten, voor het promoten van nieuwe mogelijkheden om te investeren met maximale winst en minimaal risico voor de wereldeconomie (of een deel ervan…).
  Te bestuderen door BNP Paribas Fortis en andere Dexia’s.
• voor chemie: aan Eric Adam van het MIT en medewerkers van andere universiteiten, voor het bewijzen dat het oude geloof dat olie en water niet mengen, larie en apekool is.
  BP kan daar van meespreken…
• voor management: aan Alessandro Pluchino en medewerkers van de Universiteit van Catania in Italië, voor het aantonen dat organisaties efficiënter worden als ze hun medewerkers op een willekeurige wijze promotie geven.
  Die chance heb ik nooit gehad.
• voor biologie: aan Libiao Zhang en Chinese medewerkers voor hun wetenschappelijk gedocumenteerde studie van het pijpen (fellatio dus) bij vleermuizen.
  Met alle chinezen, maar niet met den dezen!

Laat ons weer hopen dat de echte Nobelprijzen van volgende week even leuk zullen zijn.
Maar dat zal wel ijdele hoop zijn vrees ik…

De Ig-Nobelprijzen zijn er!

Donderdagavond (Amerikaanse tijd) zijn de Ig-Nobelprijzen toegekend.
Geniet maar mee van de onderwerpen:


De Ig-Nobelprijs voor openbare gezondheid:
Voor de uitvinding van een beha die snel kan omgetoverd worden in een gasmasker als er nood toe is. Eén masker voor de draagster en één masker voor een omstaander naar keuze.
Mannen: een tip voor moederkensdag…

De Ig-Nobelprijs fysica:
Voor een studie die aantoont waarom zwangere vrouwen niet omvallen.
Denk aan mijn blogberichtje van dinsdag over die poppetjes die nooit kunnen omtuimelen. De ligging van het zwaartepunt enzoverder.

De Ig-Nobelprijs chemie:
Voor chemisten die diamanten konden laten groeien uit tequilla!
Als dat geen verspilling is.
Moeten we dat misschien  ook met een korreltje zout nemen?

De Ig-Nobelprijs biologie:
Voor biologen die aangetoond hebben dat keukenafval voor 90% kan gereduceerd worden door bacteriën te gebruiken die voorkomen in de uitwerpselen van de reuzenpanda.


Daar zit dus nog groei in. In de pandapopulatie toch.

De Ig-Nobelprijs voor diergeneeskunde:
Voor de wetenschappers die aangetoond hebben dat koeien die een naam hebben, meer melk geven dan hun naamloze medekoeien.
Martine Bijl wist dat ook al:
Hoe zou 't met Rosa zijn en met Jacoba?
Hoe zou 't met Carla wezen en met Annie Twee?

De Ig-Nobelprijs voor mensengeneeskunde:
Voor het onderzoek naar de invloed van het kraken van vingerknokkels op het krijgen van reuma in de hand.
Gelukkig dat dit onderzoek niet in mijn buurt gebeurd is, want van krakende vingerkootjes, daar krijg ik rillingen van!

De Ig-Nobelprijs voor wiskunde:
Voor de gouverneur van Zimbabwe’s Reserve Bank, die de inwoners van dat land leerde omgaan met heel grote getallen, door in de deflatoire tijden, bankbiljetten te laten drukken van 1 cent ($.01) tot honderd triljoen dollar ($100,000,000,000,000).
Zover heb ik nooit (geld) leren tellen.

 
De Ig-Nobelprijs voor economie:
Voor de directeurs van en auditeurs van vier IJslandse banken - Kaupthing Bank, Landsbanki, Glitnir Bank, en de Centrale Bank van Iceland - voor het proefondervindelijk bewijs dat kleine banken snel kunnen evolueren tot grote banken maar ook omgekeerd. En dat hetzelfde kan gebeuren met een complete nationale economie.
Studievoer voor Maurice Lippens en cie…

De Ig-Nobelprijs voor de vrede:
Voor de Zwitserse geleerden die proefondervindelijk (!) onderzocht hebben of het een verschil uitmaakt of je met een volle bierfles of met een lege bierfles op de kop geklopt wordt.
De vrede zij met hen.

Dit waren de prijzen.
Op 3 oktober (vanavond dus) worden ze plechtig uitgereikt en geven de laureaten toelichting bij hun werk.
Ik kom daar zeker op terug.
En vergeet het niet: de Ig-Nobelprijzen zijn prijzen waarmee men eerst moet lachen, maar die nadien toch aan het denken zetten.
Denk al maar een beetje.

Lachen ín en mét de wetenschap

Misschien weten jullie wel dat er jaarlijks, naast de echte ernstige Nobelprijzen, ook Ig-Nobelprijzen worden uitgereikt.
De Ig-Nobelprijzen lauweren wetenschappers die een ludieke ontdekking hebben gedaan of die voor een ludiek verschijnsel een een goede verklaring kunnen geven.
En de Ig-prijzen steken de echte Nobelprijzen de loef af, want ze worden een week eerder uitgereikt.

Ig staat voor ignobel
Lees dit maar als een woordgrapje: “Ig Nobel”. Onwaardig dus.
Dit is een knipoog naar sommige “serieuze geleerden” die dit “randonderzoek” wellicht ongepast vinden voor een wetenschapper .
Maar eigenlijk is het werk dat met zo’n Ig-Nobelprijs wordt beloond evengoed echte wetenschap. Want hoewel men er eerst moet mee lachen, zet het daarna toch aan het denken.
De lijst met de winnaars van de Ig-Nobelprijzen kan je o.a. vinden op de site het tijdschrift Improbable Research dat het initiatief met overtuiging steunt.

Sinds de eerste uitreiking in 1995 zijn al de gekste dingen beloond.
Een voorbeeld misschien dat je meteen zelf kan uittesten.
Als je een spaghettistokje langzaam breekt, dan krijg je meestal geen 2 stukjes, maar 3 of 4!



En geloof het of niet, maar de Franse natuurkundigen Basile Audoly en Sébastien Neukirch, van het Laboratoire de Modulisation en Mécanique te Parijs, hebben dat grondig bestudeerd en er een verklaring voor kunnen geven. In 2006 leverde dat hun een Ig-Nobelprijs op.
Ze hebben er zelfs een aparte website rond opgezet.

De aanleiding waarom ik het hier vandaag over die Ig-prijzen heb, is het interview dat ik gisterenvoormiddag zag in het onvolprezen VPRO-programma “Boeken”.
Presentator Wim Brands interviewde er bioloog Kees Moeliker over zijn boek “De eendenman”


Moeliker is conservator van het Natuurhistorisch Museum te Rotterdam. Hij beschrijft in zijn boek allerlei rare verschijnselen en gedragingen in de dierenwereld, vooral bij vogels.
Kees Moeliker heeft zelf in 2003 de Ig-Nobelprijs gewonnen voor zijn beschrijving van het gedrag van homoseksuele necrofilie bij de wilde eend…
Dat Moeliker zelf ook een beetje een rare vogel is, blijkt uit zijn, overigens zeer lezenswaardige, blog.

Uit het interview op de VPRO heb ik geleerd dat niets menselijks de dierenwereld vreemd is. En omgekeerd.
De moeite waard om dat boek eens grondig te gaan lezen.
Mijn exemplaar is al besteld.